{"id":6978,"date":"2021-05-24T09:08:52","date_gmt":"2021-05-24T09:08:52","guid":{"rendered":"https:\/\/viajezapatista.eu\/?p=6978"},"modified":"2021-05-24T09:53:48","modified_gmt":"2021-05-24T09:53:48","slug":"kvina-parto-la-rigardo-kaj-la-distanco-al-la-pordo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/kvina-parto-la-rigardo-kaj-la-distanco-al-la-pordo\/","title":{"rendered":"Kvina Parto: La Rigardo kaj La Distanco Al La Pordo"},"content":{"rendered":"<p>Originala hispane: <a href=\"http:\/\/enlacezapatista.ezln.org.mx\/2020\/10\/09\/quinta-parte-la-mirada-y-la-distancia-a-la-puerta\/\">http:\/\/enlacezapatista.ezln.org.mx\/2020\/10\/09\/quinta-parte-la-mirada-y-la-distancia-a-la-puerta\/<\/a><\/p>\n\n\n<p>Oktobro 2020<\/p>\n\n\n\n<p>Supozu, ke eblus elekti ekzemple kion rigardi. Supozu, ke vi povus liberi\u011di, e\u0109 por momento, de la tiraneco de sociaj retoj, kiuj diktas ne nur kion spekti kaj pri kio paroli, sed anka\u016d kiel aspekti kaj kiel paroli. Do, supozu, ke vi rigardas supren. E\u0109 pli alte: de la plej proksima al la loka, la regiona, la nacia kaj la tutmonda. \u0108u vi vidas \u011din? Ja kaoso, konfuzo, malordo. Do supozu, ke vi estas homo; bone, ke vi ne estas cifereca programo, kiu rapide inspektas, klasifikas, rangas, ju\u011das kaj sankcias. Do vi elektas kion spekti &#8230; kaj kiel spekti \u011din. Povus esti, \u011di estas supozo, ke rigardi kaj ju\u011di ne estus la sama afero. Tio estas, vi ne nur elektas, vi anka\u016d povas decidi. \u015can\u011du la demandon pri \u00ab \u0109u tio estas bona a\u016d malbona? \u00bb al \u00ab kio estas \u0109i tio? \u00bb. Kompreneble, la unua demando kondukas nin al bongusta debato (sed \u0109u ankora\u016d ekzistas debatoj?). Kaj de tie al \u00ab \u0109i tio ne estas bona &#8211; a\u016d malbona &#8211; \u0109ar mi diras \u011din \u00bb. A\u016d, eble, estus debato pri tio, kio estas \u011dusta kaj mal\u011dusta, kaj de tie la argumentoj kaj piednotaj cita\u0135oj. Kompreneble, vi pravas, \u011di multe pli bonas ol&nbsp;dedi\u0109i&nbsp;al &#8220;\u015datoj&#8221; kaj &#8220;levitaj dikfingroj&#8221;, sed mi sugestis, ke vi \u015dan\u011du vian deirpunkton: elektu la celon de via rigardo.<\/p>\n\n\n\n<p>Ekzemple: vi decidas rigardi islamanojn. Vi povas decidi, ekzemple, inter tiuj, kiuj faris la atakon de Charlie Hebdo, a\u016d inter tiuj, kiuj hodia\u016d mar\u015das sur la vojoj de Francio por postuli, postuli kaj trudi siajn rajtojn. \u0108ar vi alvenis al \u0109i tiuj linioj, tre probable vi elektas la &#8220;nedokumentitajn&#8221;. Kompreneble, vi anka\u016d sentas vin devigita deklari Macron stultulo. Sed, forrigardante de tiu rapida rigardo al la supro, vi denove rigardas la okupojn, tendarojn kaj migrantajn mar\u015dojn. Vi scivolas kiom multaj estas. \u015cajnas multe, iom, tro a\u016d ne sufi\u0109e. Ni transiris de religia identeco al kvanto. Kaj do vi scivolas, kion ili volas, por kio ili batalas? Kaj tie vi decidas \u0109u vi uzas la amaskomunikilojn kaj sociajn retojn por ekscii &#8230; a\u016d \u0109u vi a\u016dskultas ilin. Supozu, ke vi povas fari al ili demandojn. \u0108u vi demandos al ili ilian religian kredon a\u016d kiom&nbsp;el&nbsp;ili estas? A\u016d demandu ilin, kial ili decidis forlasi sian landon kaj iri al grundoj kaj \u0109ieloj, kiuj havas alian lingvon, alian kulturon, aliajn le\u011dojn, aliajn vivmanierojn? Eble ili respondos al vi per unu vorto: milito. A\u016d eble ili diros al vi, kion signifas tiu vorto en sia realeco. Milito. Vi decidas esplori: la milito, kie? A\u016d pli bone, kial&nbsp;tiu \u0109i&nbsp;milito? Do tie ili inundas vin per klarigoj: religiaj kredoj, teritoriaj militoj, rabado de naturaj rimedoj, a\u016d simple, la\u016d la plena senco de la vorto, stulteco. Sed vi ne haltas tie kaj demandas vin, kiu profitas de detruo, senpopoli\u011do, rekonstruado, repopoli\u011do. Vi trovas la datumojn de pluraj kompanioj. Vi esploras \u0109i tiujn kompaniojn kaj ekscias, ke ili \u0109eestas en diversaj landoj, ke ili fabrikas ne nur armilojn, sed anka\u016d a\u016dtojn, interstelajn raketojn, mikroondojn, po\u015dtajn kurierajn servojn, bankojn., sociajn retojn, &#8220;amaskomunikilan enhavon&#8221;, vesta\u0135ojn, po\u015dtelefonojn, komputilojn, \u015duojn, organikajn kaj neorganikajn man\u011da\u0135ojn, ekspedajn kompaniojn, interretajn vendojn, trajnojn, registarajn kaj kabinetajn estrojn, sciencajn esplorajn centrojn &#8211; a\u016d ne, hotelajn kaj&nbsp;restoraciajn \u0109enojn, &#8220;rapidman\u011dejojn&#8221;, aerajn&nbsp;liniojn, termoelektrajn centralojn kaj kompreneble &#8220;homarecan&#8221; fondusojn pri helpo. Vi povus do diri, ke la respondeco apartenas al la homaro a\u016d la tuta mondo.<\/p>\n\n\n\n<p>Sed vi demandas vin, \u0109u la mondo a\u016d la homaro ne samtempe anka\u016d respondecas pri \u0109i tiu mar\u015do, \u0109i tiu okupado, \u0109i tiu tendaro de migrantoj, \u0109i tiu rezisto. Kaj vi alvenas al la konkludo, ke eblas, probable, ke eble la kulpulo estas tuta sistemo. Sistemo, kiu produktas kaj reproduktas doloron, kiu ka\u016dzas \u011din al tiuj, kiuj ricevas \u011din.<\/p>\n\n\n\n<p>Nun turnu vian rigardon al la mar\u015do, kiu trairas la vojojn de Francio. Supozu, ke ne estas multaj, tre malmultaj, ke temas nur pri virino portanta sian bebon. \u0108u gravas, tie, \u015dia religia kredo, \u015dia lingvo, liaj vestoj, \u015dia kulturo, \u015dia vivmaniero? \u0108u gravas al vi, se temas nur pri virino, kiu portas sian bebon en siaj brakoj? Nun forgesu pri tiu virino dum momento, kaj nur enfokusigu vian rigardon al la bebo. \u0108u gravas \u0109u temas pri knabo, knabino a\u016d iu alia sekso? La koloro de \u015dia ha\u016dto? Vi eble trovos nun, ke tio, kio gravas, estas \u011dia vivo.<\/p>\n\n\n\n<p>Nun faru pa\u015don plu, post \u0109io vi jam venis al \u0109i tiuj linioj, do kelkaj pli ne difektos vin. Bone, ne tro malbone.<\/p>\n\n\n\n<p>Supozu, ke \u0109i tiu virino parolas kun vi kaj vi havas la privilegion kompreni, kion \u015di diras al vi. \u0108u vi pensas ke \u015di, \u015di petos vin peti de \u015di pardonon pro la koloro de via ha\u016dto, via kredo, religia a\u016d ne, via nacieco, viaj prapatroj, via lingvo, via sekso, via vivmaniero? \u0108u vi rapidos kaj pardonpetos pro tio, ke vi estas? \u0108u vi esperas, ke \u015di pardonos vin kaj ke vi povos reagordi la sumigilojn kaj reveni al via \u0109iutaga vivo? A\u016d se \u015di ne pardonas vin, ke vi diras al vi &#8220;nu, almena\u016d mi estus provinta kaj mi sincere beda\u016dras esti kiu mi estas&#8221;?<\/p>\n\n\n\n<p>A\u016d vi timas, ke \u015di ne parolos al vi, ke \u015di nur rigardos vin silente, ke vi sentas, ke \u015dia rigardo demandas vin, \u00ab Kio pri vi, do? \u00bb ?<\/p>\n\n\n\n<p>Se vi alvenas al \u0109i tiu rezonado-sento-angoro-malespero, tiam, pardonu, ne ekzistas rimedo: vi estas homo.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; * &#8211;<\/p>\n\n\n\n<p>Post kiam vi pruvis, ke vi ne estas&nbsp;<em>bot<\/em><em>o<\/em>, ripetu la ekzercon sur la insulo Lesbo; \u0109e la \u011cibraltara Roko; \u0109e la Kanalo de la Man\u0109a; en Napolo; \u0109e la rivero Suchiate; sur la Rio Bravo.<\/p>\n\n\n\n<p>Nun movu vian rigardon kaj ser\u0109u Palestinon, Kurdion, E\u016dskion kaj la Wallmapu. Jes, mi scias, tio kapturnigas vin &#8230; kaj tio ne estas \u0109io. Sed en \u0109i tiuj lokoj, estas tiuj (multaj a\u016d ne, a\u016d tro multaj, a\u016d sufi\u0109e), kiuj anka\u016d batalas por la vivo. Sed fakte ili hazarde vidas vivon nedisigeble ligitan al sia lando, sia lingvo, sia kulturo, sia vivmaniero. Kion la Nacia Indi\u011dena Kongreso instruis al ni nomi &#8220;teritorio&#8221;, kaj kiu ne estas nur terpeco. \u0108u vi ne volas, ke \u0109i tiuj homoj rakontu al vi sian historion, sian lukton, siajn revojn? Jes, mi scias, eble estus pli bone por vi fidi al Vikipedio, sed \u0109u ne tentas vin a\u016dskulti ilin rekte kaj provi kompreni ilin?<\/p>\n\n\n\n<p>Nun reiru al tiu afero inter la rivero Bravo kaj la rivero Suchiate. Alproksimi\u011du al \u0109i tiu loko nomata &#8220;Morelos&#8221;. Nova zomo de via rigardo al la komunumo Temoac. Nun fokusi\u011du al la komunumo Amilcingo. \u0108u vi vidas \u0109i tiun domon? \u011ci estas la hejmo de viro, kiu dum sia vivo nomi\u011dis Samir Flores Soberanes. Tie, anta\u016d tiu pordo, li estis murdita. Lia krimo?&nbsp;Kontra\u016di&nbsp;projektegon, kiu reprezentas morton por la vivo de la komunumo, al kiuj li apartenis. Ne, mi ne eraris skribe: Samir estis murdita ne \u0109ar li defendis sian propran vivon, sed tiun de sia komunumo.<\/p>\n\n\n\n<p>E\u0109 pli: Samir estis murdita \u0109ar li defendis la vivojn de generacioj, kiuj e\u0109 ne naski\u011dis ankora\u016d. \u0108ar, por Samir, por liaj kompaninoj, kompanoj kaj kompano-inoj por la originaj popoloj grupigitaj en la CNI kaj por ni, la zapatistoj, la vivo de la komunumo ne okazas nur nuntempe. Temas pri, kaj \u0109efe, kio venos. La vivo de la komunumo konstrui\u011das hodia\u016d, sed por morga\u016d. Vivo en la komunumo estas io heredata do. \u0108u vi pensas, ke la kalkulo estas bona, se la murdistoj &#8211; intelektaj kaj materiaj &#8211; petas pardonon? \u0108u vi pensas, ke por lia familio, lia organizo, la CNI, ni, sufi\u0109us por la krimuloj peti pardonon por ke ni sentu nin kontentaj? &#8220;<em>Pardonu, mi estis tiu, kiu atentigis \u011din, ke la dungosoldatoj ekzekutu lin, mi \u0109iam estis fripono \/ lango de vipuro. Mi vidos, \u0109u mi korektas min a\u016d ne. Mi jam petis vian pardonon, nun lasu tion kaj ni finos la termoelektran centralon, \u0109ar alie ni perdos multan monon. &#8221;&nbsp;<\/em>\u0108u vi pensas, ke \u0109i tion ili atendas, tion ni atendas, jen por kio ili batalas, por kio ni batalas? Por ke ili petu pardonon? Ili diru: &#8220;<em>Pardonu nin, jes, ni murdis Samir kaj cetere, per \u0109i tiu projekto, ni murdas viajn komunumojn. Do, pardonu nin. Kaj se vi ne pardonas nin, ni ne zorgas, ni devas fini la projekton&nbsp;<\/em>?<em>&#8220;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Kaj montri\u011das, ke tiuj, kiuj pardonpetus pri la termoelektra centralo, estas la samaj, kiuj partoprenas en la misnomita &#8220;Trajno Maya&#8221;, same por la &#8220;transistema koridoro&#8221;, same por la digoj, la surfacaj minoj kaj la centraloj, la samaj, kiuj fermas la limojn por malhelpi migradon ka\u016dzitan de la militoj, kiujn ili mem instigas, la samaj, kiuj \u0109asas la mapu\u0109ojn, la samajn, kiuj bu\u0109as la kurdojn, la samajn, kiuj detruas Palestinon, la samajn, kiuj pafas la afrik-usonanojn, la samajn, kiuj ( rekte a\u016d nerekte) ekspluatas laboristojn tra la tuta mondo, la samajn, kiuj kulturas kaj honoras seksan perforton, la samajn, kiuj transdonas infana\u011don al prostituado, la samaj, kiuj spionas vin \u0109ar ili konas viajn gustojn kaj vendas al vi \u0109i tion a\u016d tion &#8211; kaj se nenio estas la\u016d via pla\u0109o, nu, ni certigos, ke vi tamen \u015datas \u011din &#8211; la samaj homoj, kiuj detruas la naturon. La samaj homoj, kiuj volas fari vin, vin, aliajn, kaj nin, kredi, ke la respondeco pri \u0109i tiu tutmonda krimo estas kulpo de nacioj, religiaj kredoj, rezisto al progreso, konservativuloj, lingvoj, rakontoj, vivstiloj. Ke \u0109io dependas de individuo &#8230;&nbsp;(*&nbsp;a\u016d&nbsp;&#8220;individua&#8221; hispane,&nbsp;ne forgesu pri seksa egaleco).<\/p>\n\n\n\n<p>Se povus atingi \u0109iujn&nbsp;angulojn&nbsp;de \u0109i tiu mortanta planedo, kion vi farus? Bone, ni ne scias. Sed ni, viroj, virinoj, aliaj zapatistoj, ni irus tien por lerni. Kompreneble anka\u016d danci, sed unu ne ekskludas la alian, mi pensas. Se ni havus la okazon, ni volonte riskus \u0109ion, \u0109ion. Ne nur nia individua vivo, sed anka\u016d nia kolektiva vivo. Kaj se \u0109i tiu ebleco ne ekzistus, ni batalus por krei \u011din. Por konstrui \u011din, kvaza\u016d \u011di estus \u015dipo (\u015dipo, \u015dipo?). Jes, mi scias, jen frenezo. \u011ci estas nepensebla. Kiu kura\u011dus pensi, ke la sorto de tiuj, kiuj rezistas al la termoelektra centralo, en tre malgranda angulo de Meksiko, povus interesi\u011di pri Palestino, la mapu\u0109oj, la e\u016dskoj, la migranto, la afrik-usonano, la juna sveda ekologiisto, la militista kurda virino, kiu batalas aliloke en la mondo, Japanio, \u0108inio, Koreio, Oceanio, la patrino afrika?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0108u ni male devas iri ekzemple al Chablekal, en Jukatano, al la regiono de la&nbsp;&#8220;<em>Teamo Indignaci\u00f3n<\/em><em>&#8220;<\/em>&nbsp;kaj demandi al ili &#8220;hej, vi havas blankan ha\u016dton kaj vi estas kredantoj, petu pardonon!&#8221; &#8220;&#8221;? Mi certas, ke ili respondos &#8220;sen zorgoj, sed atendu vian vicon, \u0109ar nun ni okupi\u011das pri akompanado de tiuj, kiuj rezistas al la majaa trajno, tiuj, kiuj suferas elpelon, persekutadon, malliberejon, morton&#8221;. Kaj ili aldonus:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Krome ni devas alfronti la akuzon de la Supera Gvidanto, ke ni estas financataj de la Illuminati kiel parto de interplaneda komploto, kiu celas \u0109esigi la 4-an Transformon.&#8221; Mi certas, ke ili uzus la verbon &#8216;akompani&#8217;, ne &#8216;konduki&#8217;, &#8216;ordoni&#8217;, &#8216;peli&#8217;.<\/p>\n\n\n\n<p>A\u016d pli \u011duste \u0109u ni invadu E\u016dropon per la krio de &#8220;kapitulacu-viza\u011doj-palaj!&#8221; Kaj detruu la Partenonon, la Luvron kaj la Pradon, kaj, anstata\u016d skulpta\u0135oj kaj pentra\u0135oj, plenigu \u0109ion per zapatismaj broda\u0135oj, precipe zapatismaj maskoj &#8211; kiuj cetere estas efikaj kaj tre belaj &#8211; kaj ke, anstata\u016d pasto, marman\u011da\u0135oj kaj paeloj, ni trudu la konsumon de maizo sur la spadiko,&nbsp;<em>cacat\u00e9<\/em>&nbsp;[ndt: kakaobazita trinka\u0135o], kaj&nbsp;<em>nigra solano<\/em>&nbsp;[ndt: loka spinaca legomo]; anstata\u016d sodakvo, vino kaj biero necesas pozol [ndt: majaa trinka\u0135o el maizo]; kaj se iu eliras sur la straton sen&nbsp;bivak\u0109apo: monpuno a\u016d malliberejo (nu, nedeviga, \u0109ar vi ne devas preterpasi la \u011dustan gradon), kaj ke ni ekkriu: &#8220;Do, por rokuloj,&nbsp;<em>marimbo<\/em>&nbsp;devigita!&#8221; Kaj ekde nun,&nbsp;<em>kumbjoj<\/em>&nbsp;ekskluzive, neniu regetono (vi estas tentata, \u0109u?)! Jen, vi, Pancho Varona kaj Sabina, la aliaj, vi faras la apogkantojn, komencu per &#8220;Cartas Marcadas&#8221;, kaj en buklo, e\u0109 se ni etendi\u011das \u011dis la deka, dekunua horo, noktomezo, unu, du a\u016d tri o &#8216;horlo\u011do [rilatas al la refrenkoruso de kanto de Joakimo Sabina], kaj basta, \u0109ar morga\u016d vi devas elliti\u011di frue! He, alia vi, fu\u011dinta eks-re\u011do, lasu tiujn elefantojn en paco kaj eklaboru en la kuirejo! Kukurbo-supo por la tuta korto! (Mi scias, mia krueleco estas delikata)?<\/p>\n\n\n\n<p>Do diru al mi: \u0109u vi pensas, ke la ko\u015dmaro de tiuj supraj estas la devo peti pardonon? \u0108u ne estus prefere, ke ilia dormo estu plenigita de teruraj aferoj kiel ilia malapero, la fakto, ke ili ne plu gravas, ke ili ne estas konsiderataj, ke ili estas nenio, ke ilia mondo rompi\u011das sen apena\u016d fari bruo, sen ke iu memoru ilin, sen starigi por ili statuojn, muzeojn, himnojn, festotagojn? \u0108u ne preferebla ke ili paniki\u011du anta\u016d la ebla reala\u0135o?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; * &#8211;<\/p>\n\n\n\n<p>Malmultajn fojojn, la forpasinta SupMarcos ne uzis film-aman metaforon por klarigi ion. \u0108ar vi supozeble ne scias, nek mi diras al vi, sed la mortinto povus rilati \u0109iun pa\u015don de sia mallonga vivo al aparta filmo. A\u016d akompani klarigon pri la nacia a\u016d internacia situacio per &#8220;kiel en tia filmo&#8221;. Kompreneble, pli ol unufoje li devis rearan\u011di la skripton por kongrui kun sia rakonto. \u0108ar plej multaj el ni ne vidis la koncernan filmon, kaj ni ne havis interretan aliron por vidi Vikipedion sur niaj po\u015dtelefonoj, nu, ni kredis. Sed ni ne forgesu nian temon. Atendu, mi pensas, ke li skribis \u011din sur unu el tiuj paperoj, kiuj saturas lian memoran kofron &#8230; Jen \u011di! Jen do:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c<em>Por kompreni nian sindevontigon kaj la grandecon de nia a\u016ddaco, imagu, ke morto estas pordo transirebla. Ekzistos granda kvanto kaj vario da konjektoj pri kio estas malanta\u016d la pordo: \u0108ielo, Infero, Limbo, Nenio. Kaj pri \u0109i tiuj ebloj, dekoj da priskriboj. La vivo do povus esti pensata kiel la vojo al tiu pordo. La pordo, do morto, estus tiam punkto de alveno &#8230; a\u016d interrompo, la impertinenta foresto de vundo vundanta la aeron de la vivo.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Oni alvenus al tiu pordo, tiam, per la perforto de torturo kaj murdo, la malfeli\u0109o de akcidento, la dolora malfermo de la pordo dum malsano, laceco a\u016d deziro. Efektive, kvankam plej ofte ni alvenis al \u0109i tiu pordo sen voli a\u016d \u015dajnigi \u011din, anka\u016d eblus ke \u011di estu elektita.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Por la originalaj popoloj, nun zapatistoj, la morto estis pordo, kiu aperis preska\u016d \u0109e la komenco de la vivo mem. Infana\u011do falis sur \u015din anta\u016d ol \u015di estis 5-jara\u011da, kaj travivis \u015din inter febroj kaj lakso. Kion ni<\/em><em>faris la 1-an de januaro 1994, estis provi pu\u015di tiun pordon for. Kompreneble, ni devis preti transiri \u011din por atingi tien, kvankam ni ne volis. De tiam, nia tuta klopodo estis, kaj estas, movi la pordon la\u016deble. &#8220;Plilongigu vivda\u016dron&#8221;, specialistoj dirus. Sed dignan vivon, ni aldonus. Forpelu \u011din \u011dis vi povos flankenmeti \u011din, sed multe pli la\u016d la vojo. Tial komence de nia ribelo ni diris, ke &#8220;por vivi, ni mortas&#8221;. \u0108ar se ni ne heredas vivon, do vojon, kiel utilas, ke ni vivu?&nbsp;<\/em>&#8220;<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; * &#8211;<\/p>\n\n\n\n<p>Heredi la vivon.<\/p>\n\n\n\n<p>\u011custe tio maltrankviligis Samir Flores Soberanes. Kaj jen kio povas resumi la batalon de la&nbsp;<strong>Popola Fronto en Defendo de Akvo kaj Tero de Morelos<\/strong>,&nbsp;<strong>Puebla kaj Tlaxcala<\/strong>, en \u011dia rezisto kaj \u011dia ribelo kontra\u016d la termoelektra centralo kaj la tiel nomata &#8220;Integrita Projekto Morelos&#8221;. Al iliaj postuloj \u0109esi kaj forigi mortigan projekton, la malbona registaro respondas argumentante, ke multe da mono perdi\u011dus.<\/p>\n\n\n\n<p>Tie, en la \u015dtato Morelos, resumas la konfronti\u011do okazanta \u0109irka\u016d la mondo: mono kontra\u016d vivo. Kaj en \u0109i tiu alfronto, en \u0109i tiu milito, neniu honesta homo restu ne\u016dtrala: \u0109u kun mono, \u0109u kun vivo.<\/p>\n\n\n\n<p>Oni do povus konkludi, ke la vivbatalo ne estas obsedo inter la originalaj popoloj. Prefere \u011di estas &#8230; alvoko&nbsp;.. kaj kolektiva.<\/p>\n\n\n\n<p>Nu. Sano kaj ni ne forgesu, ke pardono kaj justeco ne estas la sama afero.<\/p>\n\n\n\n<p>De la montoj de la Alpoj, dubante pri kio invadi unue: Germanio, A\u016dstrio, Svislando, Italio, Slovenio, Monako, Liechten\u015dtejno? Nu, \u0109u mi \u015dercas &#8230; a\u016d ne?<\/p>\n\n\n\n<p>La SupGaleano praktikante sian plej elegantan &#8220;gumon&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Meksiko, oktobro 2020.<\/p>\n\n\n\n<p>El la kajero Cat-Chien:&nbsp;<em>Monto en alta maro.<\/em><em>Parto I: La floso.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;<em>Kaj en la maroj de \u0109iuj specoj d<\/em><em>e<\/em><em>&nbsp;mondoj en la mondo estas, ni vidis montojn movi\u011dantajn sur la akvo kaj, super ili, kun ka\u015ditaj viza\u011doj, virinojn, virojn kaj aliajn specojn.&#8221;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Kronikoj de la sekva tago&#8221;. Don Durito de la Lacandona. 1990.<\/p>\n\n\n\n<p>Post malsukcesa tria provo, Maxo dubis, poste, post kelkaj sekundoj, li ekkriis: &#8220;Ni bezonas \u015dnuron.&#8221; &#8220;Mi diris tion al vi,&#8221; certigis Gabino. La resta\u0135oj de la floso flosis dise, koliziante unu kun la alia la\u016d la ritmo de la fluo de la rivero, kiu vivante la\u016d sia nomo &#8220;Kolorado&#8221;, pentris siajn akvojn per la ru\u011da tero, kiun \u011di el\u015diris de la bordoj.<\/p>\n\n\n\n<p>Ili tiam vokis eskadron de kavaleriaj milicsoldatoj, kiuj alvenis al la sono de&nbsp;&#8220;<em>Cumbia sobre el r\u00edo suena<\/em>&#8220;, de majstro Celso Pi\u00f1a. Ili metis la \u015dnurojn de fino al fino por fari du longajn sekciojn. Ili sendis teamon trans la riveron. Post kiam la \u015dnuroj estis ligitaj al la floso, la du grupoj povis kontroli la \u015dipkurson sen \u011di disfali, manpleno da \u015dtipoj trenitaj la\u016d rivero, kiu e\u0109 ne konsciis pri la provita navigado.<\/p>\n\n\n\n<p>La absurdo de la nuna situacio ekestis post la decido de la invado &#8230; pardonu, la vizito al la kvin kontinentoj. Kaj doma\u011de, ne eblis. \u0108ar en la tempo de la vo\u0109dono kaj kiam finfine la SupGaleano diris al ili: &#8220;<em>Vi frenezas, ni ne havas boaton<\/em>&#8220;, Maxo respondis: &#8220;<em>Ni konstruas unu<\/em>&#8220;. Kaj rapide, ili komencis fari proponojn.<\/p>\n\n\n\n<p>Kiel \u0109io absurda en zapatismaj landoj, la konstruado de la &#8220;boato&#8221; kunvokis la bandon de Defensa Zapatisto.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;La kompanianoj mortos mizere,&#8221; ju\u011dis Esperanza kun sia legenda optimismo (la knabineto trovis \u0109i tiun vorton en libro kaj \u015di komprenis, ke \u011di estis uzata por aludi ion teruran kaj neregeblan, kaj \u015di \u011din uzas la tutan tempon. : &#8220;Miaj patrinoj mizere kombis min&#8221;, &#8220;La mastrino faris al mi mizeran forvi\u015dadon&#8221;, ktp), kiam, \u0109e la kvara provo, la floso preska\u016d tuj disfalis.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Kaj la kompanoj&#8221;, Pedrito sentis sin devigita aldoni, dubante, \u0109u genra solidareco necesas en \u0109i tiu &#8230; mizera sorto.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Ne.&#8221; respondis Defensa. &#8220;Kompanioj povas esti anstata\u016digitaj \u0109iuokaze, sed kompaninoj &#8230; kien ni trovos ilin? Kompaninojn, veraj kompaninojn, ne iujn&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>La bando de Defensa estis strategie metita. Ne por pripensi la avatarojn de la \u015dipkonstruaj komitatoj. Defensa kaj Esperanza tenis la manojn de Calamidad, kiu jam dufoje provis salti en la riveron por savi la floson, sed amba\u016dfoje \u015di estis traktita de Pedrito, Pablito kaj la amata Amado. La fendita \u0109evalo kaj la kathundo estis faligitaj de la komenco. Ili maltrankvili\u011dis pri nenio. Kiam la SupGaleano vidis la hordon alveni, li asignis tri milicajn ta\u0109mentojn al la riverbordo. Kun lia kutima diplomatio kaj rideto sur la viza\u011do, la Sup diris al ili: &#8220;Se \u0109i tiu knabineto iros en la akvon, \u0109iuj mortos&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Post la sukceso de la sesa provo, la komitatoj provis \u015dar\u011di la floson per tio, kion ili nomis &#8220;esencaj aferoj&#8221; por la voja\u011do (ia zapatisma postviva garnituro): sako da tostadoj, kana sukero, malgranda sako da kafo, kelkaj buloj da pozolo(nahuatl trinka\u0135o), amaso da ligno, peco da&nbsp;nilono por se iam pluvos. Ili staris tie pripensante kaj vidis, ke io mankas. Evidente, ili ne da\u016dris longe por alporti la marimbon.<\/p>\n\n\n\n<p>Maxo iris al la Monarko kaj la SupGaleano, kiuj reviziis iujn desegna\u0135ojn, pri kiuj mi rakontos al vi en alia okazo kaj diris: &#8220;<em>He, Sup, vi devas sendi al ili leteron al tiuj de la alia flanko: ili ser\u0109u \u015dnurojn. kaj ke ili&nbsp;<\/em><em>uniformigi \u011din&nbsp;<\/em><em>tiel ke ili estu tre longaj, kaj ke ili \u0135etu ilin \u0109i tien kaj tiel ni povu movi la &#8220;boaton&#8221; de amba\u016d flankoj. Sed ili devas organizi sin, \u0109ar se \u0109iuj \u0135etos \u015dnuron memstare, bone ili ne sukcesos. Ili devas&nbsp;<\/em><em>uniformigi \u011din<\/em><em>, kaj bone organizit<\/em><em>a<\/em><em>&#8220;.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Maxo ne anta\u016dvidis, ke la SupGaleano eliru el sia surprizo kaj provos klarigi al li, ke estas granda diferenco inter floso farita el \u015dtipoj ligitaj de vinberujo, kaj boato transiranta Atlantikon.<\/p>\n\n\n\n<p>Maxo iris por kontroli la testadon de la floso \u015dar\u011dita per \u0109iuj paka\u0135oj. Ili diskutis, kiu ekprovos \u011din kun homoj sur\u015dipe, sed la rivero faris timigan vipobruon, do ili decidis fari manekenon kaj ligi \u011din meze de la boato. Maxo estis la ekvivalento de mara in\u011deniero \u0109ar anta\u016d jaroj, kiam zapatisma delegacio iris por subteni la tendaron de Cucap\u00e1s [ndt: ago farita en 2007 de la zapatistoj por subteni la rezistan tendaron de la fi\u015dkaptistoj de Cucapa en la malalta Baja California] lan\u0109ita en la Maron Korteson. Maxo ne klarigis, ke li preska\u016d dronis, \u0109ar lia&nbsp;bivak\u0109apo alglui\u011dis al liaj nazo kaj bu\u015do kaj li ne povis spiri. Kiel maljuna marhundo, li klarigis: &#8220;\u011ci estas kiel rivero, sed sen fluo, kaj pli lar\u011da, multe pli granda, iom kiel la laguno de Miramar.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>La SupGaleano provis de\u0109ifri kiel diri &#8220;\u015dnuro&#8221; en la germana, itala, franca, angla, greka, e\u016dska, turka, kataluna, finna ktp., Kiam majoro Irma alproksimi\u011dis kaj diris: &#8220;Diru al ili, ke ili ne estas solaj.&#8221;&nbsp;aldonis subkolonelo Rolando. &#8220;Nek sola-inaj&#8221;, kura\u011dis la Marijose, kiu alvenis por peti la muzikistojn fari version de Cigna Lago, sed en&nbsp;kumbio. &#8220;Tiel, feli\u0109a kio, ke ili dancas, ke iliaj koroj ne mal\u011dojas. La muzikistoj demandis, kio estas &#8220;cigno&#8221;. &#8220;\u011ci similas al anasoj sed pli bela, kiel se ili etendis sian kolon kaj restis tiel. Ili estas kiel \u011dirafoj sed ili mar\u015das kiel anasoj &#8220;. &#8220;\u0108u vi povas man\u011di \u011din?&#8221; Demandis la muzikistoj, kiuj sciis, ke estas bona tempo kaj venis nur por alporti la marimbon. &#8220;Kion vi pensas! Oni povas danci cignojn \u201d. La muzikistoj opiniis, ke versio de &#8220;pollito con papas&#8221;(<em>koka\u0135o kun terpomoj<\/em>)&nbsp;povus ta\u016dgi. &#8220;Ni pripensos \u011din,&#8221; ili diris, kaj ili foriris por trinki pozolon.<\/p>\n\n\n\n<p>Dume, Defensa Zapatista kaj Esperanza konvinkis Calamidad ke, \u0109ar la SupGaleano estis okupata, lia kabano estis malplena kaj ke li tre ver\u015dajne ka\u015dis paketon da&nbsp;mafinoj&nbsp;en la tabakujo. Calamidad hezitis, do ili certe diris al li, ke ili povas fari pufmaizon tie. Ili foriris. La Sup vidis ilin foriri, sed li ne maltrankvili\u011dis, estis neeble por ili trovi la ka\u015dejon de la mafinoj, ka\u015ditajn sub sakoj da \u015dima tabako, kaj, turnante sin al la Monarko kaj montrante al li iujn diagramojn, li demandis: &#8221; \u0108u vi certas, ke \u011di ne dronos? &#8221; \u0108ar \u015dajnas, ke \u011di estos peza. &#8221; La Monarko restis pensema kaj respondis: &#8220;Ebla&#8221;. Kaj poste, pli serioze: &#8220;Nu, ili prenas vezikojn, tiel ili flosos&#8221; (noto: vezikoj = balonoj).<\/p>\n\n\n\n<p>La Sup-o suspiris kaj diris: &#8220;Pli ol boato, iom da prudento estas tio, kion ni bezonas.&#8221; &#8220;Kaj pli da \u015dnuro,&#8221; aldonis la SubMoy, alvenante \u011duste kiam la floso, plena \u011dis la rando, dronis.<\/p>\n\n\n\n<p>Kiel sur\u015dipe, la grupo de komitatoj rigardis la resta\u0135ojn de la vrako kaj la marimbon flosantan renverse, iu diris: &#8220;Bon\u015dance ni ne metis la stereofonion sur \u011din, \u011di kostas pli. &#8220;<\/p>\n\n\n\n<p>\u0108iuj apla\u016ddis, kiam la \u0109ifona pupo levi\u011dis al la surfaco. Iu&nbsp;anta\u016dvidema&nbsp;metis du \u015dvelintajn vezikojn sub liajn brakojn.<\/p>\n\n\n\n<p>Mi povas atesti tion.<\/p>\n\n\n\n<p>Mia\u016d-Ouaf.<\/p>\n\n\n\n<p>Videoj:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Celso Pin\u0303a - Cumbia Sobre el Rio Suena (en vivo) ft. la Orquesta de Baja California\" width=\"750\" height=\"422\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/4ba1Yc6lkQc?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-4-3 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Tierra Santa - La Cancion Del Pirata (I y II)\" width=\"750\" height=\"563\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/5k-QLyo9Hoc?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"THE WOLF SONG - Nordic Lullaby - Vargs\u00e5ngen\" width=\"750\" height=\"422\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/KTmatjyd4KM?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Originala hispane: http:\/\/enlacezapatista.ezln.org.mx\/2020\/10\/09\/quinta-parte-la-mirada-y-la-distancia-a-la-puerta\/ Oktobro 2020 Supozu, ke eblus elekti ekzemple kion rigardi. Supozu, ke vi povus liberi\u011di, e\u0109 por momento, de la tiraneco de sociaj retoj, kiuj diktas ne nur kion spekti kaj pri kio paroli, sed anka\u016d kiel aspekti kaj kiel paroli. Do, supozu, ke vi rigardas supren. E\u0109 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[],"tags":[],"featured_image_urls":{"full":"","thumbnail":"","medium":"","medium_large":"","large":"","1536x1536":"","2048x2048":"","hestia-blog":""},"post_excerpt_stackable":"<p>Originala hispane: http:\/\/enlacezapatista.ezln.org.mx\/2020\/10\/09\/quinta-parte-la-mirada-y-la-distancia-a-la-puerta\/ Oktobro 2020 Supozu, ke eblus elekti ekzemple kion rigardi. Supozu, ke vi povus liberi\u011di, e\u0109 por momento, de la tiraneco de sociaj retoj, kiuj diktas ne nur kion spekti kaj pri kio paroli, sed anka\u016d kiel aspekti kaj kiel paroli. Do, supozu, ke vi rigardas supren. E\u0109 pli alte: de la plej proksima al la loka, la regiona, la nacia kaj la tutmonda. \u0108u vi vidas \u011din? Ja kaoso, konfuzo, malordo. Do supozu, ke vi estas homo; bone, ke vi ne estas cifereca programo, kiu rapide inspektas, klasifikas, rangas, ju\u011das kaj sankcias. Do vi elektas kion spekti&hellip;<\/p>\n","category_list":"Uncategorized","author_info":{"name":"Annie Grente","url":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/author\/anniegrente\/"},"comments_num":"0 comments","featured_image_urls_v2":{"full":"","thumbnail":"","medium":"","medium_large":"","large":"","1536x1536":"","2048x2048":"","hestia-blog":""},"post_excerpt_stackable_v2":"<p>Originala hispane: http:\/\/enlacezapatista.ezln.org.mx\/2020\/10\/09\/quinta-parte-la-mirada-y-la-distancia-a-la-puerta\/ Oktobro 2020 Supozu, ke eblus elekti ekzemple kion rigardi. Supozu, ke vi povus liberi\u011di, e\u0109 por momento, de la tiraneco de sociaj retoj, kiuj diktas ne nur kion spekti kaj pri kio paroli, sed anka\u016d kiel aspekti kaj kiel paroli. Do, supozu, ke vi rigardas supren. E\u0109 pli alte: de la plej proksima al la loka, la regiona, la nacia kaj la tutmonda. \u0108u vi vidas \u011din? Ja kaoso, konfuzo, malordo. Do supozu, ke vi estas homo; bone, ke vi ne estas cifereca programo, kiu rapide inspektas, klasifikas, rangas, ju\u011das kaj sankcias. Do vi elektas kion spekti&hellip;<\/p>\n","category_list_v2":"Uncategorized","author_info_v2":{"name":"Annie Grente","url":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/author\/anniegrente\/"},"comments_num_v2":"0 comments","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6978"}],"collection":[{"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6978"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6978\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6979,"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6978\/revisions\/6979"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6978"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6978"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/viajezapatista.eu\/eo\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6978"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}